‘Vele tinten grijs’ en ‘de schijn van belangenverstrengeling’ maken Jos van Rey niet ‘blank’

Op 12 juli werd de Roermondse politicus Jos van Rey door de Rechtbank in Rotterdam veroordeeld tot een taakstraf van 240 uur wegens corruptie, schending van ambtsgeheim en geknoei met stempassen en volmachtformulieren. Medeverdachte en projectontwikkelaar Piet van Pol werd in dezelfde zaak wegens omkoping veroordeeld tot een taakstraf van honderd uur, terwijl oud VVD-wethouder Tilman Schreurs schuldig werd bevonden zonder dat hem een straf werd opgelegd. Hij nam deel aan twee door Van Pol bekostigde voetbalreizen.

Ik was op de dag van het vonnis nog in Nederland en heb de eerste reacties van met name Jos van Rey en diens politieke lokale vriend Dré Peters kunnen horen en zien. De beide heren waren duidelijk verrast door het lage vonnis in verhouding tot de eis van het Openbaar Ministerie – twee jaar onvoorwaardelijk en gedeeltelijke ontzegging uit de politieke rechten – , maar toonden in hun reacties niet bepaald aan dat ze tot inzicht zijn gekomen dat er door Van Rey, Van Pol en Tilman Schreurs ook maar iets verkeerd, illegaal of crimineel is gedaan. Inmiddels is duidelijk dat zowel het Openbaar Ministerie als Van Rey in hoger beroep gaat, dus het Roermondse corruptiecircusje zal een gevolg krijgen.

Aanvankelijk was ik niet van plan te reageren op deze uitspraak. Deels omdat ik net op vakantie ging en ik weet dat dat ook geldt voor velen onder mijn bloglezers. Voeg daaraan toe, dat in de week na het vonnis, terwijl ik in Zuid Frankrijk verkeerde, het nodige internationaal gebeurde wat voldoende reden bood om twijfels te hebben over de noodzaak te reageren op de afloop van een Van Rey-rechtsgang die al veel te veel geld en publiciteit heeft gekost.

Maar ik heb over de zaak-Van Rey de afgelopen jaren ook heel wat geschreven en in een van mijn laatste blogs heb ik nog neergetikt dat Van Rey ongetwijfeld 6 maanden gevangenisstraf zou krijgen opgelegd. Ik kon dus de afgelopen twee weken de zaak-Van Rey niet helemaal uit mijn hoofd krijgen, vooral niet na het lezen van zowel het vonnis van de rechtbank in Rotterdam als het ‘uitspraakdocument’ van dezelfde rechtbank, een ter zitting uitgesproken samenvatting van het vonnis. De doorslag om toch mijn eigen mening nu over deze zaak aan een blog toe te vertrouwen, is echter de blog van Folkert Jensma ‘De journalistiek en Jos van Rey: tijd voor zelfreflectie?’, die afgelopen vrijdag werd gepubliceerd. Jensma is niet zomaar iemand: hij is onder meer voorzitter van het bestuur van de Raad voor de Journalistiek en de blog verscheen ook op de website van de Raad voor de Journalistiek.

In zijn blog vraagt Jensma zich af of de ‘vrije milde straf’ die Van Rey kreeg opgelegd voor de journalisten die over deze zaak hebben bericht, reden moet zijn ‘zich nu achter de oren te krabben’? Jammer genoeg is Jensma zelf erg onduidelijk over het antwoord op de vraag die hij stelt. Hij bouwt zijn betoog op op basis van de Strafmotivering van de drie rechters in Rotterdam, die ik hier voor een deel overneem:

‘De Heilige Jos, El Rey, de Zonnekoning van het ‘Palermo aan de Maas’. De eerste naam stond als dossiernaam op de kaft van alle ordners in dit onderzoek. De tweede is de titel van een boek over [Verdachte 1; Jos van Rey, rdw] en tot de laatste naam heeft de nieuwe media [Verdachte 1] gedoopt. Zijn deze namen voortekenen gebleken of zijn zij stemmingmakerij geweest die is verbleekt? Of ligt de zaak genuanceerder en is er geen sprake van zwart of wit, maar van een palet van vele tinten grijs?’

Ik ben nogal verbaasd over deze benadering van de rechtbank van Rotterdam en het feit dat Jensma juist dit citaat overneemt. De naam De Heilige Jos is gekozen door het OM en niet door de journalistiek. Dat Hans Goossens en Theo Sniekers hun terecht geprezen boek over Jos van Rey ‘El Rey’ hebben genoemd, is semantisch volstrekt op de plaats: Jos van Rey werd al jarenlang in Roermond als ‘zonnekoning’ bestempeld door zijn gedrag in de gemeenteraad, als wethouder, als statenlid en parlementariër. Dat Rey in het Spaans ook Koning betekent is dus even toevallig als relevant en toepasselijk. En dat andere media daar vervolgens mee aan de haal gaan en Roermond tot het ‘Palermo aan de Maas’ bestempelen, dat is daar weer een wat goedkope journalistieke overdrijving op. Maar ik vind dat helemaal geen zaak van de rechtbank in Rotterdam om daarover te oordelen. Niet de journalistiek en journalisten stonden terecht vanwege serieuze aantijgingen, maar Jos van Rey, Piet van Pol en Tilman Schreurs. Uiteindelijk is dit drietal door dezelfde rechtbank ook deels schuldig bevonden en veroordeeld. Het is mede dankzij de journalistiek dat deze kwestie bij het OM terecht is gekomen.

Nu begrijp ik de rechtbank – en ook Jensma – heel goed dat ze het journalistieke aspect bij omstreden en mogelijk strafrechtelijke zaken in de gaten houden. Ik heb in deze blog regelmatig vraagtekens geplaatst bij de manier waarop de media hebben bericht over andere corruptiezaken (ik denk bijvoorbeeld aan de Klimop-affaire en de manier waarop met name het Fd daarover heeft bericht) en ik heb in dat verband ook meer dan eens de term ‘trial by media’ gebruikt, maar in deze Van Rey-zaak is dit in mijn ogen nauwelijks het geval geweest. Juist de journalisten van het De Limburger/het Limburgs Dagblad – Hans Goossens en Theo Sniekers die de zaak van Rey in het nieuws brachten – hebben zich steeds professioneel opgesteld.

Voor het overige kan ik de rechtbank in Rotterdam in zijn strafvonnis wel volgen. Voor mij hoeft Van Rey ook helemaal niet de gevangenis in. Hij is inmiddels genoeg ‘gestraft’, ook al is er bij hem weinig van besef en inkeer te merken. Jammer vind ik het wel dat de rechtbank helemaal niets heeft gezegd over de manier waarop Van Rey zich in de media de afgelopen drie jaar heeft opgesteld tegenover dezelfde journalisten, het OM, de gevestigde politiek in Den Haag, zijn eigen voormalige politieke partij de VVD en de Nederlandse rechtspraak in het algemeen. Juist Van Rey heeft hierbij grenzen overschreden die ik uiterst ongepast vind, door onder meer de onderzoeksmethoden van het OM te vergelijken met Gestapo-praktijken en – dat werd verstrekt door uiterst verwerpelijke statements van zijn politieke sympathisanten – door daarmee het Nederlandse rechtssysteem geheel onderuit te halen. Zelfs bij dit ‘milde vonnis’ lijkt hij nog steeds niet te willen begrijpen dat hij zich inderdaad schuldig heeft gemaakt aan praktijken die onwettig zijn. Hardleers noem ik dat en met grote kleppen voor de ogen.

Ik ben het deels ook eens met de opmerkingen van de rechtbank met betrekking tot de belangrijkste beschuldiging aan het adres van Van Rey en Van Pol. Namelijk over de corruptieaanklachten, die de rechtbank overigens wel voor een klein deel handhaaft. Het OM is er namelijk niet in geslaagd onweerlegbaar aan te tonen dat Van Pol bevoordeeld is in zijn zakelijke activiteiten als vastgoedontwikkelaar door zijn jarenlange vriendschap met de machtigste man van Roermond. Dat heeft me tijdens de hele rechtszaak ook verbaasd. Waarom heeft het OM niet meer werk gemaakt om aan te tonen dat Van Pol in zijn zakelijke activiteiten over een flink aantal jaren inderdaad aanzienlijk voordeel heeft gehad van zijn vriendschap met Van Rey? Dat is namelijk wel degelijk het geval geweest. Ik denk daarbij aan het tot stand komen en de verkoop van het Retailpark Roermond, de ontwikkeling en verkoop van het kantoorgebouw op het Kazernevoorterrein, de positie van Roerdelta en het ECI-gebouw om een paar voorbeelden te noemen. Juist over het Kazernevoorterrein heeft de commissie Sorgdrager-Frissen jaren geleden al behoorlijk wat naar boven gebracht. De commissie sprak in dit verband over ‘de schijn van belangenverstrengeling’. In mijn ogen is, ook met dit milde vonnis, duidelijk geworden dat er in de relatie Van Rey-Van Pol niet alleen sprake is geweest van schijn, maar van echte belangenverstrengeling, hoezeer rumoerige ondersteuners van Van Rey nog altijd van mening zijn dat het duo daarmee Roermond heeft ‘gered’ uit het economische as en weer op de kaart heeft gezet. En dan spreek ik niet eens van andere zaken rond Van Pol waarbij sprake is van eenzelfde ‘schijn van belangenverstrengeling’ in het Limburgse, onder meer in Venlo en Kerkrade.

Eigenlijk heb ik de afgelopen jaren diep medelijden gekregen met Jos van Rey, die me aan het begin van deze affaire vanwege een blog die ik had geschreven over deze zaak een ‘slecht mens’ noemde. Ik zag hem op de afgelopen Provada – begin juni – zitten op de stand van de Rabobank, helemaal in zijn eentje. Hij was die Provada-woensdag ongetwijfeld samen met vriend Piet van Pol, die ik ook ergens die dag op de beurs heb zien lopen, naar Amsterdam gereden. Juist hun gemeenschappelijke bezoeken aan vastgoedbeurzen zijn in het vonnis overeind gebleven, maar het duo begrijpt het nog steeds niet. Wat had Van Rey eigenlijk dit jaar te zoeken op de Provada, kun je je afvragen? Ik vond zijn aanwezigheid in Amsterdam op de Provada pathetisch en zielig en een ongepaste statement.

Nu duidelijk is dat zowel het OM als Van Rey in hoger beroep gaan, moeten we er rekening mee houden dat we het Van Rey-circus – met interviews, krankzinnig en emotionele uitspraken en verontwaardigde ontkenningen – over een jaar opnieuw over ons heen krijgen. Aan mij zal dat voorbij gaan. Ik zal er geen woord meer aan vuil maken. Blijft natuurlijk wel de constatering staan dat deze zaak uitstekend materiaal is voor cursussen over integriteit, journalistiek en de relatie overheid-bedrijfsleven, en meer specifiek tussen de vastgoedsector en het openbaar bestuur. Maar voor mij is dit blog de laatste waarin Jos van Rey de hoofdrol speelt. Hij heeft zichzelf al meer dan genoeg applaus gegeven. Ik constateer slechts dat ‘grijs’ in ieder geval niet betekent dat Van Rey door de onafhankelijke rechtbank ‘blank’ is verklaard. En daar ging het in deze zaak uiteindelijk om.

 

Advertenties
Comments
2 Responses to “‘Vele tinten grijs’ en ‘de schijn van belangenverstrengeling’ maken Jos van Rey niet ‘blank’”
  1. Wonderlijk schreef:

    Bij ‘El Rey’ denk ik toch vooral aan Indurain……..de man die die bijnaam het eerst had!

  2. Kramer, Liesbeth schreef:

    Mocht je je vervelen hierbij een stukje over donker Limburg ………………..

    Liesbeth Kramer
    Reputatiemanager

    Nederlandse Vereniging van Makelaars en Taxateurs in onroerende goederen NVM | Communicatie & PR
    Dutch Association of Real Estate Brokers and Real Estate Valuers NVM
    • Fakkelstede 1, Postbus 2222, 3430 DC Nieuwegein, The Netherlands
    • +31 (0)30 6085 185 | 7 +31 (0)30 603 4003 | @ l.kramer@nvm.nl | i http://www.nvm.nl
    Dit bericht is slechts bestemd voor de geadresseerde(n) en kan informatie bevatten die persoonlijk en/of vertrouwelijk is en die niet openbaar mag worden gemaakt. Indien u niet zelf de geadresseerde bent, wordt u erop gewezen dat verdere verspreiding, openbaarmaking of vermenigvuldiging van dit bericht verboden is. Indien u dit bericht per vergissing hebt ontvangen, verzoek ik u mij zo snel mogelijk op de hoogte te stellen en het originele bericht en eventuele kopieën ervan, te verwijderen. Dank voor uw medewerking.
    P een gedachte voor het milieu – is printen van deze mail echt nodig?

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: