Twijfels over Wijffels en wat maakt de rellen in Haren anders dan de ellende bij SNS PF?

Afbeelding

De Amstel Gold Race komt elk jaar langs mijn huis in het fraaie Limburgse Heuvelland. Bovenaan de Eyserweg, bochtje naar rechts en dan via  Bosschenhuizen naar Simpelveld. Altijd wel een Rabo-renner op kop en bijna altijd Michael Boogerd ergens vooraan. En ongetwijfeld in de beginjaren van het Rabo-sponserschap Herman Wijffels in de wagen van ploegleider Jan Raas, denk ik zo. 

Ik heb altijd wel wat tegen Herman Wijffels gehad. Dat is intuïtief en dat kun je zo hebben. We hoeven geen allemansvriend te zijn. Ik hoorde hem vorig jaar praten tijdens een benefietevenement van de Eugène Janssen Foundation over het onderwerp ‘Kunst als leidende rol om nieuwe ontwikkelingen op gang te brengen’, maar zat me de hele tijd te ergeren aan zijn arrogantie en zelfgenoegzaamheid in toon en uitstraling. Het onderwerp dat hij bracht, vond ik elitaire bla bla bla.

Wijffels heeft evenwel een prachtige carrière achter zijn naam. Hij was dertien jaar voorzitter van de hoofddirectie van Rabobank Nederland, voorzitter van de Sociaal-Economische Raad (SER) en bewindvoerder bij de Wereldbank in Washington. Ook was hij actief binnen het CDA en schopte het zelfs tot informateur van het vierde Kabinet-Balkenende. Hij wordt nu als een soort sustainable goeroe beschouwd en is hoogleraar ‘Duurzaamheid en Maatschappelijke Verandering’ aan de Universiteit Utrecht.

Het afgelopen jaar verraste hij me in negatief opzicht vanwege de manier waarop hij zich met het CDA en met name met CDA-voorman Buma meende te moeten bemoeien. Over lijsttrekker Van Haersma Buma zei hij onder meer dat deze een ‘angstige man zonder ideeën’ was. Ik ben geen CDA’er en geen fan van Buma, maar van je ‘vrienden’ moet je het hebben. En dat alleen omdat Buma ‘de stomme fout’ had begaan – volgens journalist Frénk van der Linden tenminste – ‘de afgelopen tijd niet één keer een kop koffie met hem te hebben gedronken’. Wijffels lijkt op Hans Wiegel, ‘het erelid van de VVD’, die zich te pas en vooral te onpas meent zich over Rutte en de partijpolitiek te moeten uitlaten, het liefst via De Telegraaf. U weet, dat ik het zelfbenoemde ‘liberale’ orakel uit Friesland – tegenwoordig Brabant, geloof ik – niet bepaald hoog heb zitten.

Maar mijn twijfels over Wijffels hebben vooral te maken met wielrennen. In mijn vorige blog schreef ik onder meer over opvallende overeenkomsten tussen wielrennen en vastgoed. Ik ben geen klant van Rabobank, maar wel een liefhebber van de wielersport en ik herinner me, hoe Wijffels in september 1995 bekendmaakte dat de Rabobank een professionele wielerploeg ging sponsoren.  Ik was enthousiast. Eindelijk zouden we weer eens een goede vaderlandse wielerploeg krijgen. Afgelopen week zag ik de televisie-beelden weer hoe hij en Jan Raas de contracten daarvoor ondertekenden. Enige maanden later was het zover en in januari 1996 werd de eerste door Rabobank gesponsorde professionele wielerploeg door dezelfde Wijffels gepresenteerd.

Afgelopen week zag Wijffels weer terug in een aantal televisie-items en kon heel Nederland hem horen zeggen, dat hij nooit iets heeft geweten over het dopinggebruik binnen de door hem en zijn Rabobank gesponsorde wielerploeg. Wijffels zegt eigenlijk niet zoveel. Hij wist absoluut niets over het dilemma van de renners – wel of niet doping gebruiken – en vond ook helemaal niet dat hij en de bank gefaald hadden als toezichthouders. ‘Het sponsorcontract zat toen ook in een stichting. Hoe hadden we dat toezicht anders kunnen doen?’ vroeg hij zich hardop af. Nee, het lag allemaal aan de renners, daar is Wijffels heel duidelijk over: ‘Ons vertrouwen is misbruikt. De wielrenners wisten dat als ze tegen ons zouden zeggen dat ze doping zouden gebruiken, wij ermee zouden stoppen.’

Twee dingen: ik geloof Wijffels niet. Liegen noemen we dat ook wel. Misschien dat Rabobank in 1996 op zijn voorspraak naïef in het wieleravontuur is gestapt – laten we zeggen even naïef als SNS Reaal tien jaar later Bouwfonds Property Finance overnam en Rabobank de rest van Bouwfonds –  maar vanaf 1998 kon er geen twijfel meer over bestaan dat de professionele wielersport één groot dopinglaboratorium was. 1998 was – voor de leken onder ons – het jaar van de bekende Tour Dopage. Hoe hebben Wijffels en de Rabobank daarna ooit kunnen geloven, dat hun Rabo-ploeg als enige wel schoon zou zijn? Zo’n intelligente man als Wijffels laat zich toch niet zo makkelijk in de luren leggen? Wijffels heeft m.i. altijd geweten dat er in de Rabobank-ploeg van zijn vriend Jan Raas doping werd gebruikt en hij vond dat best, want ook voor hem zijn resultaten heilig. Sommige dingen wil je nu eenmaal niet zien. Dat gebeurt trouwens niet alleen in de wielrennerij, maar ook in het vastgoed.

En dat brengt me op het tweede: afschuiven van verantwoordelijkheden. Ik heb het niet over schuld bekennen, maar wel over de grootheid om de eigen verantwoordelijkheid te nemen. En wat doet Wijffels? Eerst enige dagen meerijden in de ploegleiderswagen van Jan Raas en zich door de oranje fans laten toejuichen. Om dan, 15 jaar later – of iets minder –  alle doping in de schoenen van  Boogerd, Rasmussen, Nelissen en al die andere Rabo-renners te schuiven, die het vertrouwen zouden hebben misbruikt. Ik heb lang gehoopt dat wielrennen – net als bankieren en integer zakendoen – toch een professionele roeping is, maar daarin ben ík te naïef geweest.

Wat voor Wijffels geldt, geldt ook voor de de  discussie over SNS Property Finance. En  over de Klimop-affaire, waarin Rabobank  tegen wil en dank terecht is gekomen. Alle toezichthouders – commissarissen, aandeelhouders, DNB, maar ook de media en de politici wijzen naar iedereen om zich heen, maar pleiten vooral zichzelf vrij. Ik heb nog niemand van SNS Reaal horen zeggen: ‘We hebben de problemen met vastgoedfinanciering in 2006 volslagen onderschat; hebben daarna inderdaad niet geïnvesteerd in goede professionals die ons echt konden helpen; hebben te weinig gedaan om de processen te controleren en hebben nagelaten tijdig aan de bel te trekken, toen we het alleen niet meer aankonden.’

Nee dus. De heren – het zijn allemaal mannen – hebben alles afgeschoven op hun ondergeschikten, de ingehuurde consultants en specialisten, op de marktomstandigheden en op de schurken onder ons. In de woorden van Wijffels: ‘Ze hebben allemaal ons vertrouwen misbruikt.’ En om de vergelijking tussen wielrennen en vastgoed voort te zetten: Jan Raas is blijkbaar vooral een soort Jan van Vlijmen. Wat is dat toch met die Jannen?

Het interview van Piet Moerland, voorzitter van de huidige raad van bestuur van Rabobank, in het NRC en aan de NOS ruim een week geleden was in dat opzicht – hoe eerlijk ook – wel een beetje zielig. Moerland voelt zich bekocht, misleid en voor de gek gehouden door de wielerploeg die zijn concern tot eind 2012 sponsorde. Net zoals de Raad van Bestuur van Rabobank dat in 2007 was, toen de Klimop-affaire zich aandiende bij het een jaar eerder overgenomen Bouwfonds.  ‘Het is schokkend, onvoorstelbaar en ook vreselijk wat hier naar buiten komt’. ‘We wisten dat er dingen waren in het wielrennen  (lees vastgoed; rdw) die niet deugden, maar wij zouden het anders doen. We zouden er artsen bij betrekken, medische staf, opleidingsprogramma’s voor de jeugd. Een zero tolerancebeleid. Maar ik moet tot mijn spijt vaststellen dat we daar niet in geslaagd zijn. We voelen ons dan ook echt bekocht, misleid en voor de gek gehouden.’

Ook hier wordt geen eigen verantwoordelijkheid genomen. Er zijn voldoende redenen aan te voeren om te zeggen, dat Rabobank zelf gelegenheid heeft geboden tot gestructureerd dopinggebruik, iets wat ex-wielrenner Rasmussen nu ook probeert voor de rechtbank bewezen te krijgen, Als de rechtbank in Arnhem Rasmussen daarin gelijk geeft, kan dat voor de Rabobank met een claim van een kleine 6 miljoen euro nog wel eens heel slecht uitpakken, terwijl de toch al immense imago-schade nog veel groter zal worden.

Afgelopen vrijdag publiceerde Job Cohen het rapport over het optreden van gemeente en politie rond de rellen in Haren. Een voorspelbaar – dat wel – maar daardoor niet minder vernietigend verslag over een falende burgemeester en een falende politie, met als gevolg dat het Groningse dorp ontaarde in een chaos van geweld en vernielingen.

Terwijl de politiek zich druk maakt over hoge bonussen en salarissen van bankiers – die er inderdaad nogal een puinhoop van hebben gemaakt – en er in de publieke opinie openlijk een heksenjacht wordt geopend op diezelfde bankiers, accepteert de verantwoordelijke VVD-minister van Veiligheid en Justitie, Ivo Opstelten de gang van zaken rond de rellen van Haren als een ‘wake up call’. Op de vraag of de burgemeester en de politiechef nu niet zouden moeten aftreden, oordeelt Opstelten doodleuk: ‘Ik vind het knap dat burgemeester Bats en de korpschef van Noord-Nederland Dros hebben erkend dat ze fouten hebben gemaakt. Ze hebben ook gezegd dat ze ervan willen leren en ze hebben al snel maatregelen genomen. Wat mij betreft kunnen ze gewoon blijven zitten.’

Met diezelfde redenering kunnen al die falende bestuurders bij de DNB, SNS Reaal, Imtech, Brunel, Fugro, Van der Moolen, Philips Pensioen Fonds, Bouwfonds, Rabobank en noem maar op, eigenlijk gewoon blijven zitten. Alleen moeten ze dan niet de schuld op anderen schuiven en praten over misbruik van vertrouwen, zoals Wijffels en Meulman doen, maar fouten erkennen en zeggen dat ze ervan willen leren.  Makkelijker kan de overheid het voor bestuurders niet maken.

Advertenties
Comments
One Response to “Twijfels over Wijffels en wat maakt de rellen in Haren anders dan de ellende bij SNS PF?”
  1. Fred schreef:

    Het is schokkend, vreselijk en onvoorstelbaar dat bestuurders hun verantwoordelijkheid niet nemen. Wijffels en Moerland weten het zo te draaien alsof ze zelf slachtoffer zijn. Terwijl ze 100 procent gefaald hebben. Hondsbrutaal.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: